Wat is mindfulness eigenlijk?

Op deze pagina meer over mindfulness. Met name de vraag: Wat is mindfulness eigenlijk? Deze veel gestelde vraag is eigenlijk niet heel kort te beantwoorden. Toch hoop ik dat je na het lezen van deze pagina beter begrijpt wat mindfulness inhoudt.

 

De definitie van mindfulness door Jon Kabat-Zinn (de grondlegger van de MBSR training) is:

 “Het bewustzijn dat ontstaat door opzettelijk je aandacht bij iets te houden,

in het huidige moment en zonder te oordelen”

 

Maar voordat ik daar verder op in ga, eerst een stukje over het ontstaan van mindfulness training.

 

Het onstaan van mindfulness training

In 1979 ontwikkelde Jon Kabat-Zinn een training voor de stresspoli in het Medisch Centrum van de Universiteit van Massachusetts in Worcester: MBSR (Mindfulness Based Stress Reduction). Deze training was bedoeld voor mensen die uitbehandeld waren maar nog steeds last bleven houden van fysieke of geestelijke klachten maar verder nergens meer terecht konden. Deze training bleek succesvol.

Later is door Zindel Segal, Mark  Williams en John Teasdale in samenwerking met Jon Kabat-Zinn de training ter preventie van terugvallen en recidive bij depressie ontwikkeld: MBCT (Mindfulness Based Cognitieve Therapie). Deze is gebaseerd op de MBSR-training.

De MBSR- training is gebaseerd op (de zevende stap van) Het Achtvoudige Pad uit het Boeddhisme. De training heeft echter geen religieuze kenmerken.

Inmiddels worden beide trainingen wereldwijd gebruikt en is het succes ervan wetenschappelijk onderbouwd. Mindfulness is het enigszins zweverige imago ontgroeid en heeft de laatste paar decennia een enorme ontwikkeling doorgemaakt. De mindfulness training is uitgegroeid tot een therapeutische stroming, die aanvullend op bestaande of ter ondersteuning van reguliere geestelijke gezondheidszorg kan worden toegepast.

De training die WilFlow geeft is een combinatie van zowel MBSR als MBCT.

 

 

Maar wat houdt mindfulness dan in?

Mindfulness is in feite leren het leven en de wereld op een opmerkzamere manier te ervaren. Bewuster. Vaak gaan we door het leven zonder bewust te zijn van wat we doen en we soms niet eens meer weten of we ze gedaan hebben. Is de vraag of je nu wel of niet de deur op slot hebt gedaan, herkenbaar? Volledig op de automatische piloot ondernemen we acties. Die automatische piloot heeft voordelen maar ook nadelen. Zeker als blijkt dat de automatische patronen niet meer behulpzaam zijn. Bewustzijn van de patronen is een eerste stap bij het doorbreken van deze patronen. Door opzettelijk onze aandacht te houden bij dat waar we mee bezig zijn, hebben automatische patronen minder grip op ons.

Daarnaast zijn we met onze gedachten vaak bezig met gebeurtenissen uit het verleden of in de toekomst zonder aandacht te hebben voor het huidige moment. Het verleden is niet meer te veranderen en de toekomst is niet (geheel) te voorspellen. Ons leven is als het ware een ketting van momenten. Het huidige moment is het enige dat we echt beleven en waarop we  invloed hebben.

Bovendien zijn we vaak ook nog streng voor onszelf. We stellen hoge eisen en hebben het idee dat we ‘door moeten gaan’. We hebben oordelen over hoe we zaken moeten doen. Als blijkt dat het niet lukt zoals we ‘gepland’ hadden, dan zijn er verwijten of boze gevoelens vol met oordelen. Accepteren dat dingen lopen zoals ze lopen zonder oordeel geeft ruimte.

Mindfulness is dus een vaardigheid. Een wijze om anders te leren omgaan met niet meer functionerende oude bekende patronen. Leren weer in het huidige moment te zijn. Leren mild te zijn voor onszelf en zonder oordeel. Onszelf tijd gunnen.  Het weer waarderen van gewone dingen die het leven zo mooi maken, omdat je ze weer opmerkt. Ongegeneerd genieten van leuke momenten zonder angst dat de mooie beleving ophoudt en doorleven van moeilijke momenten zonder de wens het te veranderen. Een vaardigheid is aan te leren door middel van een training en kan worden verdiept door middel van regelmatig oefenen.

 

Ik kan me voorstellen dat dit allemaal nog steeds een beetje vaag klinkt.

In het dagelijks leven willen we vaak dat dingen anders zijn. In feite verlangen we naar een andere realiteit. Deze verlangens roepen dan “weerstand” op.

De “weerstand” zorgt voor een stroom aan gedachten en emoties en leidt tot allerlei sensaties in het lichaam. Met als gevolg dat we van alles ondernemen om zaken te veranderen. Vaak impulsief, automatisch, zonder na te denken over het gedrag.

Door mindfulness te beoefenen kun je leren:

  • inzicht te krijgen in hoe de situatie werkelijk is
  • welke verlangens aanwezig zijn
  • gedachten te herkennen en los te laten
  • emoties te benoemen en te ervaren
  • signalen van ons lichaam te herkennen
  • een moment rust te nemen, afstand te creëeren en inschatten of we invloed hebben op een situatie en of deze te veranderen is
  • bewuster een keuze te maken
  • de ervaring te accepteren zoals deze is

 

Kortom: Mindfulness is een vaardigheid om met aandacht te leven in het hier-en-nu, zonder te tobben over wat is geweest of wat nog komt, waarbij alles wat op ons pad komt oké is zonder hierover te oordelen.

Mocht je nog meer willen weten over mindfulness dan kun je ook de website van de VMBN bekijken:  https://www.vmbn.nl/wat-is-mindfulness/